Ψηλορείτης

Κυριακή 8 Ιανουαρίου 2012

ΡΟΥΒΑΣ -ΖΑΡΙΑΝΟ ΦΑΡΑΓΓΙ

ΡΟΥΒΑΣ ΚΑΙ ΖΑΡΙΑΝΟ ΦΑΡΑΓΓΙ

Του Δακανάλη Μανόλη Αντιπροέδρου ΕΟΣ .Μοιρών

Για πολλοστή φορά η ορειβατική ομάδα του Ε.Ο.Σ. Μοιρών το πρωί στις 2-3-03 ανηφόρησε από τη μαγευτική λίμνη Βότομος του Ζαρού στο πανέμορφο δάσος του Ρούβα.
΄Ήταν συννεφιασμένη μέρα με θερμοκρασία κάτω από τους δέκα βαθμούς Κελσίου. Μαύρα σύννεφα κάθονταν ερμητικά άμα και απειλητικά πάνω στις κορφές Χαλασοκεφάλα, Σκίνακα και Κουδούνι. Ορμητικά έτρεχαν τα πεντακάθαρα και παγωμένα νερά του ποταμού, δημιουργώντας ένα δυνατό αλλά ευχάριστο βουητό. Αίγες δεξιά και αριστερά του φαραγγιού φώναζαν και αναζητούσαν να μείνουν κοντά τους τα μικρά ριφάκια, έτσι ώστε ν’ αποφύγουν τους κινδύνους της άγριας φύσης εξ αιτίας της κακοκαιρίας και του χιονιού.
Μεγάλοι κατακόρυφοι δέτες κάνουν την παρουσία τους στο φαράγγι τώρα και εκατομμύρια χρόνια. Είναι ντυμένοι με πανέμορφα πεύκα και προσωρινά με τα χιόνια, που είχαν πέσει. Όλα αυτά μαζί συνθέτουν ένα μεγαλειώδες μαγευτικό και απείρου κάλλους φαράγγι. Ταυτόχρονα όμως η αγριότητα αυτή προκαλεί δέος στον επισκέπτη.
Εμείς οι ορειβάτες της παρέας όλοι με ζωντάνια και ανάλογο εξοπλισμό βαδίζαμε το ανηφορικό μονοπάτι για το πανέμορφο δάσος του Ρούβα. Περνούσαμε το ποτάμι δεξιά και αριστερά με μεγάλη προσοχή λόγω των ορμητικών νερών και της διάβρωσης που είχε προξενήσει ο πολύς βαρύς χειμώνας.
Στην ξύλινη σκάλα περίπου στα μισά του φαραγγιού, το χιόνι ήταν πάρα πολύ και με μεγάλη δυσκολία ανεβήκαμε το επικίνδυνο τούτο πέρασμα, έτσι όπως είχε δημιουργηθεί με την συσώρρευση του χιονιού. Πιο πάνω συναντήσαμε τα πρώτα θύματα της κακοκαιρίας νεκρά δύο μικρά ριφάκια, γεννήθηκαν μέσα στη θύελλα και πριν καλά-καλά ανοίξουν τα ματάκια τους τα έκλεισαν. Ένα άλλο ριφάκι φώναζε απεγνωσμένα και αναζητούσε τη μητέρα του. Τα θύματα όμως της κακοκαιρίας στο ζωικό κεφάλαιο πρέπει να ήταν πάρα πολλά.
Το χιόνι ύψους πάνω από 30 εκατοστά είχε σκεπάσει όλα τα χόρτα και τους μικρούς θάμνους και οι αίγες ξεγελούσαν την πείνα τους με την ελάχιστη τροφή που έβρισκαν στις κορφές των θάμνων. Κοντά στο μεσημέρι φθάσαμε στο Λάκκο του Ρούβα στον Άγιο Ιωάννη. Όλο το τοπίο ήταν σκεπασμένο με ένα απέραντο πέπλο χιονιού και μόνο οι πρίνοι και τα άλλα δασικά δέντρα έσπαζαν την μονοτονία του άσπρου χιονιού.
Πέραν όμως από το φυσικό κάλλος του Ρούβα, η περιοχή αυτή έχει και μεγάλη ιστορική αξία διαχρονικά. Θα αναφέρω μερικά ιστορικά στοιχεία για να φρεσκάρω τη μνήμη των αναγνωστών. Μετά την προσωρινή ήττα των επαναστατών του Δασκαλογιάννη στα Σφακιά το 1771 με δόλιο τρόπο ο Τούρκος Σερασκέρης Τοκμαζαδέ με την πρόφαση υπογραφής συμφωνίας παγίδευσε το Δασκαλογιάννη και άλλους 82 προκρίτους των Σφακίων και τους φυλάκισε στον Κούλε Ηρακλείου. Μετά από το άγριο και απάνθρωπο γδάρσιμο του Δασκαλογιάννη στην ομώνυμη πλατεία του Ηρακλείου, οι πρόκριτοι των Σφακίων κατόρθωσαν να δραπετεύσουν νύχτα από τον Κούλε. ΄Οσοι δεν σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν πέφτοντας από τα τείχη, έφθασαν στο δάσος του Ρούβα σε μια σπηλιά. Πατριώτες Μεσαρίτες τους προσέφεραν τρόφιμα και προστασία. Τους έπιασε όμως μεγάλη χιονιά και έτσι όπως ήταν αδύναμοι, άλλοι αρρώστησαν, ενώ τρία άτομα πέθαναν, μεταξύ των οποίων και ο πρωτόπαπας των Σφακίων.
«΄Οσοι κι αν είσθε χριστιανοί και βλέπετε τον ήλιο, κλάψετε τον πρωτόπαπα που πόθανε στο σπήλιο»
Στα Σφακιά πήγε και ειδοποίησε ο ωκύποδας Ανωγειανός Γ. Σουλτάτος και οι Σφακιανοί έτρεξαν και τους παρέλαβαν.( Πηγές: Ιστορίες της Κρήτης Ψιλλάκη, Μουρέλλου και Θ.Δετοράκη).
Στη σπηλιά μέσα τώρα και αρκετά χρόνια υπάρχει τιμητική μαρμάρινη πλάκα προς τιμήν των αποθανόντων, προσφορά των Σφακιανών και του Δήμου Ρούβα.
Το 1890 βρέθηκε στου Ρούβα μια μεικτή ομάδα ανταρτών από τους Σφακιανούς Ξηρουχάκη Ιωσήφ, Πενθερουδάκη Γεώργιο ή Τσάκαλο, Βολουδάκη Ιωσήφ και Σκόρδα. και τους Ανωγειανούς Χαιρέτη Κωνσταντίνο ή Χαιρετόκωστα και Μασαούτη Γεώργιο. Σκοπός τους ήταν να εκτελέσουν τον αγά των Κουρτών, που είχε γίνει εφιάλτης των χριστιανών της Μεσαράς. Αρχηγός ήταν ο οπλαρχηγός των Σφακίων Ξηρουχάκης Ιωσήφ. Τους πρόδωσε όμως ένας βοσκός στους Τούρκους, οι οποίοι κύκλωσαν την ομάδα στον Άγιο Ιωάννη. Η ομάδα έκανε ηρωική έξοδο προς την κορφή «Αμπελάκια» και κατά την επιχείρηση σκοτώθηκε ο Γεώργιος Πενθερουδάκης ή Τσάκαλος οπλαρχηγός από τους Κούμους Ρεθύμνου. Ο παραπάνω ήρωας τάφηκε έξω από την εκκλησία και το μνήμα του διατηρείται μέχρι σήμερα.(Πηγές: Γ.Σμπώκος ΑΝΩΓΕΙΑ σελ.214-215. Mαρτυρίες παλαιότερων Ανωγειανών)
Ο Ρούβας ήταν το λημέρι των χαίνιδων της Τουρκοκρατίας και ειδικά των Κωνσταντή και Φραγκιού Λεράτου από τα Βορίζα.
Τη Γερμανική κατοχή ήταν καταφύγιο αντάρτικων ομάδων και ειδικά της ομάδας, του Πετρακογιώργη.
Στην περιοχή του Ρούβα υπάρχει πλούσια χλωροπανίδα, στη θέση Διπλόρι το ενδημικό δέντρο Ζέλκοβα - Αμπελίτσα - Ανέγνωρο, η σπάνια ορχιδέα Κεφαλάνθηρο της Κρήτης που ανακαλύφθηκε το1889, η Ρίγκιουμ Τερνάτυμα, δίκταμος και άλλα. Στην πανίδα απαντούμε γυπαετούς, γεράκια, φάσες, κίσες, πέρδικες, λαγούς, ασβούς, ζουρίδες και άλλα.
Η επιστροφή άρχισε μετά το μεσημέρι με μεγάλη προσοχή, με τη διαπίστωση ότι ήταν μια από τις καλύτερες επισκέψεις που έχουμε κάνει στου Ρούβα μέχρι σήμερα, τον οποίο επισκεπτόμαστε τώρα και πολλά χρόνια όλες τις εποχές του χρόνου. Πάντα τον βρίσκουμε μαγευτικό, γοητευτικό και ωραίο.
Ως Ορειβατικός Σύλλογος παρακαλούμε το Δήμο Ζαρού σε συνεργασία με το Δασαρχείο Ηρακλείου ν’ αποκαταστήσουν εγκαίρως τις ζημιές στο μονοπάτι πριν από την έναρξη της τουριστικής περιόδου.-

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΑΠΟΨΗ του νότου φύλλο 165 της 12-3-2003.

Κακιά Σκάλα ήταν δύσκολο ανέβασμα

Ρουβας χιονισμένος

Χιονι9σμένος Ρούβας

Δυό Πρίνοι

Για του Ρούβα

Ζαριανό φαράγγι ή Γάφαρη

Η γέφυρα στην Σακιά Σκάλα

Κεφαλάνθηρο

Ξεκούραση στο φαράγγι

Καταρράχτης στο Ζαριανό φαράγγι

Μαθητική ορειβασία στο Ρούβα

Ζαριανό φαράγγι και Ρούβας

Σπηλιά των Σφακιανών

Για το Σαμάρι

Άποψη του φαραγγιού

Ζαριανό φαράγγι

Μνημείο του Τσάκαλου


Αϊ Γιάννης στο Ρούβα

Κατρράχτης φαραγγιού

Λάκκος του Ρούβα

Ρούβας

Άποψη του φαραγγιού

Δίκταμος ή έρωτας

Σάββατο 7 Ιανουαρίου 2012

ΜΑΥΡΟΒΟΥΝΙ - ΒΑΛΙΑ ΚΑΛΝΤΑ - ΤΖΟΥΜΕΡΚΑ

Mαυροβούνι - Βάλια Κάλντα

-Τζουμέρκα

Του Δακανάλη Μανόλη

Αντιπροέδρου Ε.Ο.Σ. Μοιρών

Τα Μετέωρα μέσα στο Θεσσαλικό κάμπο υψώνονται σαν πελώριοι πέτρινοι σταχτόχρωμοι γίγαντες, που φτάνουν ψηλά στον ουρανό. Η φύση μας κληρονόμησε μια τεράστια πολιτισμική κληρονομιά. Τα μοναστήρια είναι χτισμένα στις κορφές των βράχων και αποτελούν μεγάλο μοναστηριακό συγκρότημα.

Με το λυκαυγές στις 20-7-2002 το νεότευκτο πλοίο των Μινωικών Γραμμών «ΦΑΙΣΤΟΣ ΠΑΛΛΑΣ» έδεσε στο λιμάνι του Πειραιά. Πενήντα ορειβάτες των ορειβατικών συλλόγων Ηρακλείου και Μοιρών με αρχηγό το Μανώλη Αβραμάκη αναχωρήσαμε για το Μαυροβούνι στη βόρεια Πίνδο, για να συμμετάσχουμε στην 62^η Πανελλήνια Συνάντηση των Ορειβατών.

Το λεωφορείο μας αποβίβασε στην τεχνητή λίμνη των πηγών του Αώου σε υψόμετρο 1500 μέτρα. Οι ορειβάτες από το σημείο αυτό μέχρι το Μαυροβούνι αποτελούσαν μια τεράστια κινούμενη ανθρώπινη αλυσίδα. Στο ενδιάμεσο της διαδρομής εγκαινιάστηκε το νέο καταφύγιο του ορειβατικού Ιωαννίνων. Ο χώρος της κατασκήνωσης ήταν σε ένα μικρό καταπράσινο οροπέδιο στην κορφή του όρους Μαυροβούνι (υψ1950μ), στο οποίο υπήρχαν δυο πηγές με κατάκρυα νερά. Οι ορειβάτες είχαν αρχίσει να στήνουν τις πολύχρωμες σκηνές τους και μέχρι το λιόγερμα είχε δημιουργηθεί ένα πανελλήνιο χωριό με πάνω από 1000 κατοίκους. Ο καιρός ήταν συννεφιασμένος με θερμοκρασία γύρω στους 15 βαθμούς.

Σε όλες τις γύρωθε κορφές υπήρχαν πολλά νεκρά πεύκα (ρόμπολα) και έλατα. Μας πληροφόρησαν ότι τα βουνά εκεί έχουν μέταλλα και σαν αλεξικέραυνα τραβούν τους κεραυνούς, οι οποίοι πέφτουν πάνω στα δέντρα και σιγά – σιγά τα καταστρέφουν.

Το δείπνο αποτελούνταν από την καθιερωμένη φασολάδα με τα συνοδευτικά της. Στη συνέχεια ακολούθησαν παραδοσιακοί χοροί από όλη την Ελλάδα με κλαρίνα και βιολιά. Οι Κρητικοί δημιουργήσαμε μια άλλη εστία χορού με λύρα και σε λίγο μαζεύτηκαν γύρω μας οι περισσότεροι ορειβάτες.

21-7-02: Νωρίς το πρωί πήραμε το ζεστό τσάι του βουνού και ανηφορίσαμε για την κορφή Φλέγκα (υψ2.159). Η πορεία γίνονταν πάνω στην κορυφογραμμή του βουνού σε ήπιες λαγκαδιές και υψώματα και μετά από μιάμιση ώρα πορεία γέμισε η κορφή από ορειβάτες. Βόρεια και κάτω από εμάς ήταν η μαγευτική κοιλάδα του Εθνικού Δρυμού της Βάλια Κάλντα ή Αρκουδόρεμα, απέναντι ο Σμόλικας το δεύτερο σε ύψος βουνό της Ελλάδας (2637μ) και δυτικά η Τύμφη ή Γκαμήλα (2497μ). Λίγο πιο κάτω από την κορφή στη βορινή πλαγιά της Φλέγκας βρίσκονται δυο δίδυμες μικρές αλπικές δρακολίμνες. Η επιστήμη τις θεωρεί ως απομεινάρια παγετώνων, ενώ η παράδοση ως κατοικίες δράκων. Μέσα στις δρακολίμνες της Πίνδου ζει ο αλπικός τρίτωνας, ένα σπάνιο υδρόβιο είδος που οι ντόπιοι το ονομάζουν «ψάρι με πόδια». Η θέα από εκεί πάνω ήταν φανταστική ηρέμησε το πνεύμα μας, απελευθερωθήκαμε και συνομιλήσαμε με τα βουνά.

Πάνω στην κορφή της Φλέγκας πραγματοποιήθηκε η τελετή συνάντησης των ορειβατών με χαιρετισμούς των προέδρων όλης της Ελλάδας και ανταλλαγές δώρων με το σπιτονοικοκύρη ορειβατικό σύλλογο των Ιωαννίνων. Μέσα από τα καταπράσινα αλπικά οικοσυστήματα άρχισε η επιστροφή μας, τα οποία αποτελούν πλούσια θερινά βοσκοτόπια, στα οποία έβοσκαν πολλά κοπάδια προβάτων. Η περιοχή σιγά-σιγά άδειασε από τους απρόσμενους επισκέπτες, έμεινε πάλι με τους μόνιμους κατοίκους της, τις αρκούδες, λύκους, γεράκια, αιγοπρόβατα, και άλλα ενδημικά ζώα .

Το Μέτσοβο είναι αμφιθεατρικά κτισμένο (υψ1160μ.) και έχει καταφέρει να μετράει το χρόνο με τη δικιά του κλεψύδρα. Τα πέτρινα σπίτια, τα καλντερίμια στα σοκάκια, τις πλατείες, τις πολλές αρχιτεκτονικές βρύσες με τα κατάκρυα κρυστάλλινα νερά, τα ξενοδοχεία, τα τυροκομεία, η αρμονία που υπάρχει μεταξύ της κωμοπόλεως (3200 κάτοικοι) και του φυσικού περιβάλλοντος, δεν μπορούν να μη συγκινήσουν τον κάθε επισκέπτη. Εντυπωσιάζουν ο ναός της Αγίας Παρασκευής, το τυροκομείο του Ιδρύματος Τοσίτσα και η πινακοθήκη Αβέρωφ. Οι άνθρωποι με τις παραδοσιακές στολές, τις γκλίτσες κάθονταν γύρω στην πλατεία, δημιουργούσαν εικόνες καρτ – ποστάλ για τους τουρίστες. Φημίζονται τα τυροκομικά προϊόντα του Μετσόβου, το τυρί μετσοβόνε και τα είδη λαϊκής τέχνης.

Εγκατασταθήκαμε στο ξενοδοχείο «ΑΣΤΕΡΙ», δειπνίσαμε σε ταβέρνα με παραδοσιακά εδέσματα και ήπιαμε το κρασί Αβέρωφ.

22-7-2002: Νωρίς το πρωί το λεωφορείο μας άφησε έξω από το ορεινό χωριό Μηλιά. Ακολουθήσαμε ένα δασικό δρόμο με προορισμό τον Εθνικό Δρυμό της Βάλια Κάλντας (Ζεστή κοιλάδα) ή Αρκουδόρεμα. Η διαδρομή μέσα στο Δρυμό γίνονταν σε πυκνό δάσος από πανύψηλα πεύκα-ρόμπολα και ευθύγραμμες οξιές. Το μονοπάτι περνούσε άλλοτε από τη μια και άλλοτε από την άλλη όχθη του ποταμού, στον οποίο έτρεχαν αενάως κρυστάλλινα νερά. Ξύλινες γέφυρες ένωναν τη μια με την άλλη μεριά του ρέματος, ενώ σε πολλές περιπτώσεις είχαν δημιουργήσει πέτρινα πατήματα. Είναι πολύ δύσκολο να περιγράψει κανείς με τις λέξεις το μεγαλείο της φύσης στην περιοχή του Δρυμού.

Ο μεγαλύτερος μόνιμος κάτοικος στο Αρκουδόρεμα (υψ1100μ) είναι η καφετιά αρκούδα, η οποία έδωσε το όνομα της στην περιοχή και ακολουθούν οι λύκοι, οι αλεπούδες, οι βίδρες, το αγριόγιδο, το ζαρκάδι, ο αγριόχοιρος, οι λαγοί και διάφορα ερπετά. Τυχερός είναι αυτός που θα δει στο διάβα του ένα από τα παραπάνω ζώα.

Η παρέα των Μοιρών και της Ιεράπετρας φύγαμε μπροστά μιας ώρας δρόμο από την υπόλοιπη ομάδα. Κάναμε στάση σε ένα σημείο που είχε λιμνούλα με κρυστάλλινα νερά, άλλοι από εμάς έπλυναν τα πόδια τους, άλλοι απόλαυσαν το μπάνιο στα παγωμένα νερά του ποταμού και στη συνέχεια γευματίσαμε.

Η πορεία συνεχίστηκε στο μονοπάτι που περνούσε στην απέναντι όχθη του ποταμού. Μετά από 15 λεπτά πορείας ακούσαμε μια αχνή ανδρική φωνή να έρχεται μακριά από το απέναντι δάσος. Υποθέσαμε ότι ήταν ο Κώστας, που είχε έλθει πρώτος στο σημείο που καθόμαστε και ουδέποτε μας προσπέρασε. Κατά πάσα πιθανότητα είχε χαθεί μέσα στο πυκνό δάσος. Του φωνάξαμε πολλές φορές να έλθει προς το μέρος μας, αλλά δεν ανταποκρίνονταν. Ο γράφων με το Γιώργη Σπυριδάκη ακολουθήσαμε το μονοπάτι, το οποίο ελίσσονταν παράλληλα με το ποτάμι, μήπως τον προφθάσουμε πιο κάτω. Τον είδαμε μέσα σε ένα μικρό ξέφωτο, να μας κάνει σινιάλο με την άσπρη φανέλα του. Παρά ταύτα συνέχισε τρελή πορεία προς τα κάτω παράλληλα με το ποτάμι, που το μέρος ήταν άγριο και αδιέξοδο.

Στις έντονες επικλήσεις μας κάποτε πείστηκε και άλλαξε πορεία προς το μέρος μας, βρίσκονταν σε περιδίνηση. Ψυχικά και σωματικά ήταν εξαντλημένος εξαιτίας του φόβου, της ζέστης και της περιπλάνησης μέσα στο δάσος. Αργότερα συνειδητοποίησε το τραγικό της περίπτωσης του, μας ευχαρίστησε που ακούσαμε τις φωνές του και τον σώσαμε.

Τρέχαμε μέσα σε απέραντα δάση, ακούγοντας το θρόισμα των φύλλων, το κελάηδισμα των πουλιών και το θόρυβο της ροής του ποταμού. Το ποτάμι της Βάλιας Κάλντας μαζί με τα άλλα μικρότερα ρέματα που το ενισχύουν, χύνονται στο Αώο ποταμό.

Μετά από εξαντλητική πεζοπορία 10 ωρών διανύοντας 35 χιλιόμετρα φθάσαμε στο εντυπωσιακό πετρόκτιστο καταφύγιο «Βάλια Κάλντα» στην έξοδο της κοιλάδας, όπου καταλύσαμε. Μέσα από το παραδοσιακό χωριό Βομβούσα με τα πέτρινα σπίτια, σοκάκια και πλατεία περνά ο Αώος ποταμός. Ίσως από τη βοή των νερών του να πήρε προφανώς το όνομα το χωριό. Στη μέση του χωριού ένα καλλιτεχνικό πέτρινο τοξωτό γεφύρι ενώνει τις δυο συνοικίες του. Οι κάτοικοι του διατηρούν τα βλάχικα ήθη και έθιμα.

23-7-02: Νωρίς το πρωί αναχωρήσαμε για το χωριό Καταρράκτης που βρίσκεται σκαρφαλωμένο στις βόρειες υπώρειες του όρους Τζουμέρκα. Μόλις αντικρίσαμε την άγρια φαραγγοκοιλάδα του Άραχθου, μας κόπηκε η ανάσα. Ένθεν και ένθεν της χαράδρας απλώνονταν κάθετες πλαγιές κομμένες σαν με μαχαίρι κατάφυτες από αδιαπέραστα δάση. Τις δυο όχθες του Άραχθου ενώνει το μεγαλύτερο της Ελλάδας τοξωτό γεφύρι της «Πλάκας» και είναι ένα από τα σημαντικότερα περάσματα του ποταμού Άραχθου. Το γεφύρι αυτό κατασκευάστηκε το 1868 από Πραμαντιώτες μαστόρους με επικεφαλής τον Κωστή Μπέκα. Η ποικιλομορφία του κλίματος της περιοχής σε συνδυασμό με τις μεγάλες υψομετρικές διαφορές και την έντονη εναλλαγή της γεωμορφολογίας, ευνοούν την ανάπτυξη αξιόλογης πλούσιας χλωροπανίδας.

Πάνω από τα κεφάλια μας υψώνονταν τα άγρια - βραχώδη Τζουμέρκα με τις απότομες πλαγιές και την επιβλητική ψηλότερη κορφή «Καταφίδι» (υψ.2.392μ). Οι χαρακτηριστικές κόψεις των Τζουμέρκων το καθιστούν το πιο οξύκορφο ορεινό συγκρότημα της χώρας μας. Εντυπωσιάζει το ανάγλυφο της μορφολογίας του εδάφους και δίνει μια ιδιαίτερη αίσθηση. Το προχωρημένο της ώρας 13.30 δεν επέτρεπε την ασφαλή μας μετάβαση στην κορφή και επιστροφή πίσω.

Μια ομάδα ορειβατών ξεκίνησε για την κορφή με σκοπό να φθάσουν μέχρι εκεί που τους παίρνει η ώρα και να επιστρέψουν. Η τύχη όμως ήταν με το μέρος τους, γιατί ένα φορτηγάκι τους μετέφερε στο ορειβατικό καταφύγιο και από εκεί σε μια ώρα περίπου βρέθηκαν στην κορφή «Καταφίδι». Γύρωθε οι πλαγιές των Τζουμέρκων ίσαμε τα 1400 μέτρα υψόμετρο είναι κατάφυτες από έλατα, ενώ οι κορφές είναι γυμνές και δημιουργούν μια άκρως εντυπωσιακή αλπική ζώνη. Η περιοχή των Τζουμέρκων έχει ενταχθεί στο δίκτυο Νatura 2000.

Η δεύτερη ομάδα έκανε μια πολύ ωραία πεζοπορία μέχρι τους δυο εντυπωσιακούς καταρράχτες των Τζουμέρκων, οι οποίοι στολίζουν το βουνό και βρίσκονται πάνω από το χωριό Καταρράχτη. Φαίνεται ότι το χωριό, πήρε το όνομα από τους καταρράχτες αυτούς. Στο χωριό Καταρράχτης δημιουργήθηκε το πρώτο δασικό χωριό στην Ελλάδα..

Καταλήξαμε στο ξενοδοχείο Τζουμέρκα λίγο έξω από το γραφικό και ξακουστό χωριό Πράμαντα, με τους μαστόρους της πέτρας. Ακολούθησε δείπνο στο παραδοσιακό Ηπειρώτικης πέτρινης αρχιτεκτονικής χωριό Μελισσουργούς. Είναι αμφιθεατρικά κτισμένο στη ρίζα των Τζουμέρκων με τους δρόμους από καλντερίμια και την πλακόστρωτη πλατεία, την οποία κοσμεί μια πέτρινη βρύση με κατάκρυα νερά. Από το χωριό αυτό κατάγονται οι Δημήτρης Τζοβόλας και Γιάννης Μπανιάς. Έχει περίπου 40 μόνιμους κατοίκους κυρίως κτηνοτρόφους, αλλά το καλοκαίρι λόγο παραθερισμού γεμίζει η πλατεία με άτομα που κατάγονται από το χωριό, όλοι κρατούσαν γκλίτσες κατά το έθιμο του χωριού.

Γευτήκαμε τοπικούς μεζέδες από πρόβατο κεμπάπ, κεφτέδες από κρέας αίγας, κοκορέτσι, τοπική φέτα και ένα τέλειο κρασί από τοπικά σταφύλια. Όλοι βγήκαμε στο κέφι, μεθύσαμε τον ταβερνιάρη, ο οποίος τραγούδησε Ηπειρώτικα τραγούδια, ενώ εμείς χορέψαμε Κρητικούς χορούς και τραγούδια. Ξεσηκώσαμε όλο το χωριό το οποίο γλέντισα μαζί μας μέχρι πολύ αργά.

24-7-02 Το πρωί κάναμε επίσκεψη στο ιστορικό μοναστήρι της Κυπίνας του 13^ου αιώνα, που είναι αφιερωμένο στην κοίμηση της Θεοτόκου. Το μοναστήρι ξεχωρίζει από την ιδιότυπη αρχιτεκτονική του, είναι φωλιασμένο και καμουφλαρισμένο σε ένα τεράστιο κάθετο βράχο στην αρχή μιας σπηλιάς μήκους 400 μέτρων.

Η αρμονική συνύπαρξη των οικισμών της περιοχής που συνδυάζεται με το φυσικό περιβάλλον, κάνει την περιοχή των Τζουμέρκων να έχει μια εντελώς δική της προσωπικότητα. Όλοι οι οικισμοί έχουν να επιδείξουν ενδιαφέρον και δείγματα λαϊκής Ηπειρώτικης αρχιτεκτονικής, στις οικοδομές, στους δρόμους και στις πλατείες.

Η επιστροφή έγινε μέσω της γραφικής Άρτας με το θρυλικό της γεφύρι. Η κατασκευή της γέφυρας του Ρίου προχωρούσε με γοργούς ρυθμούς και είχαν ποντίσει και το τέταρτο πέλμα.

Οι εμπειρίες που αποκτήσαμε ήταν πάρα πολλές και μοναδικές.-

Υ.Γ Από τον ορειβατικό Μοιρών είχαν πάρει μέρος ο γραφών αντιπρόεδρος, ο Γιώργης Σπυριδάκης πρόεδρος, ο Αποστόλης Παυλίδης γραμματέας, ο Γιώργης Ξαγοραράκης, ο Μανέλης Βολωνάκης και ο Γιάννης Κλημαθιανάκης μέλη.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΑΠΟΨΗ του νότου φύλλο 131 της 13-8-2002.

Αναρτήθηκε στο mires46.blogspot.com στις 7-1-2012.